فاطمه رحمانی، متخصص تغذیه و سلامت: در اتفاقاتی که اخیراً در دنیای ارزهای دیجیتال رخ داده، شاهد رویکردی نگرانکننده از سوی مجرمان هستیم. به جای شیوههای قدیمیتر سرقت پول نقد، سارقان به سراغ روشهایی رفتهاند که بتوانند به داراییهای دیجیتال افراد دسترسی پیدا کنند. این روند، که با جسارت و خشونت همراه است، نگرانیهای جدی را برای فعالان این حوزه ایجاد کرده است.
این هفته، دادگاهی فدرال در آمریکا کیفرخواستی علیه سه مرد صادر کرد که متهم به انجام یک سری اقدامات مجرمانه خشونتآمیز در سراسر کالیفرنیا هستند. این افراد با استفاده از ترفندهایی مانند سفارش پیتزای جعلی و یا جعل هویت پیکهای ارسال غذا، خود را به منازل قربانیان رسانده و با تهدید و ارعاب، اقدام به سرقت ارزهای دیجیتال میکردهاند. این پرونده نشاندهنده الگوی جدیدی از جرایم است که در آن، تکنولوژیهای نوین با شیوههای جنایی سنتی و وحشیانه ترکیب شدهاند.
توطئه سرقت ارز دیجیتال با روشهای فیزیکی
بر اساس کیفرخواست فدرال، سه متهم به نامهای الیجاه آرمسترانگ (۲۱ ساله)، نینو شینداوان (۲۱ ساله) و جیدن راکر (۲۵ ساله) که همگی اهل منطقه نشویل تنسی هستند، در مدت کوتاهی بیش از یک ماه، شهرهای مختلفی در کالیفرنیا را هدف اقدامات مجرمانه خود قرار دادهاند. این افراد متهم هستند که با ورود اجباری به منازل مردم، ساکنان را مورد ضرب و شتم قرار داده، آنها را به گروگان گرفته و باجگیری برای دسترسی به حسابهای ارز دیجیتالشان را آغاز کردهاند.
این روشها که با تهدید جانی و آسیب فیزیکی همراه است، نشاندهنده جسارت و بیباکی مجرمان است. دادستان کل آمریکا، کریگ اچ. میساکیان، این طرح را «جسورانه، خشونتآمیز و خطرناک» توصیف کرده و بر لزوم برخورد قاطع با اینگونه جرایم تأکید ورزیده است. این اقدامات نه تنها امنیت مالی، بلکه امنیت جانی افراد را نیز به شدت به خطر میاندازد.
نخستین قربانی: سرمایهگذار فناوری در سیلیکون ولی
یکی از برجستهترین موارد ثبت شده در این پرونده، مربوط به اوایل ماه نوامبر سال گذشته است. طبق کیفرخواست، این ماجرا با دو سفارش پیتزا به خانهای در سان فرانسیسکو آغاز شد. اما این سفارشها نه یک شوخی، بلکه ترفندی برای اطمینان از حضور فرد مورد نظر در منزل بوده است. قربانی این حادثه، یک سرمایهگذار برجسته در حوزه فناوری بوده که پیش از این در شرکت سرمایهگذاری خطرپذیر Y Combinator فعالیت داشته است.
مهاجم با ورود به منزل، قربانی را با نوار چسب بست و تهدید کرد که در صورت عدم همکاری برای دسترسی به ارزهای دیجیتال، او را خواهد کشت. سپس با دریافت راهنمایی از طریق تلفن از سوی همدستان ناشناس، توانست مبلغ قابل توجهی حدود ۶.۵ میلیون دلار را از حساب قربانی برداشت کند. گزارش پلیس سان فرانسیسکو حاکی از آن است که مهاجم، قربانی را وادار کرده تا به طبقه پایین بخزد و با پاشیدن مایعی، تهدید به آتش زدن خانه کرده است. این قربانی در مصاحبه با رسانهها اعلام کرده بود که در حوزه ارز دیجیتال دارایی قابل توجهی دارد، که همین موضوع وی را به هدفی وسوسهانگیز برای مجرمان تبدیل کرده بود.
گسترش دامنه فعالیت و شیوههای متغیر
پس از موفقیت در سان فرانسیسکو، این گروه به سن خوزه نقل مکان کرده و ترفند سفارش پیتزای جعلی را با همان نام جعلی تکرار کردند. اما این بار، موفق به ورود به منزل نشدند. دادستانها اعلام کردند که در طول سفرهای متعدد بین تنسی و کالیفرنیا در اوایل دسامبر، شیوههای مورد استفاده برای ورود به منازل تغییر کرده است. در یک مورد دیگر، مظنونان ابتدا خود را به عنوان نصابهای شستشوی فشار قوی معرفی کرده و پس از ناکامی، دو روز بعد با سلاح گرم به سر قربانی ضربه زدند.
در تلاش دیگری که سه روز قبل از کریسمس رخ داد، مظنونان با سفارش غذای DoorDash به منازل اطراف قربانی، خود غذا را تحویل گرفته و سپس به منزل هدف برده و با تهدید اسلحه، خود را به عنوان راننده DoorDash جا زدند. نینو شینداوان، یکی از متهمان، با استفاده از اسلحه وارد منزل قربانی در سانولی کالیفرنیا شد، اما مجبور به فرار گردید. او در همان روز دستگیر شد.
در شب سال نو، دو همدست باقیمانده، ترفند دیگری را به کار گرفتند. آرمسترانگ خود را به عنوان کارمند اداره پست معرفی کرد که بستهای برای تحویل دارد. این بار، نقشه موفقیتآمیز بود و قربانی با استفاده از بستهای کمربندی و نوار چسب مهار شده و مورد ضرب و شتم قرار گرفت. سپس آرمسترانگ و راکر با تماس با همدستان ناشناس، توانستند به یکی از حسابهای قربانی دسترسی پیدا کرده و ارز دیجیتال سرقت کنند. میزان دقیق ارز دیجیتال سرقت شده در این مورد مشخص نشده است.
تکنولوژی بلاکچین؛ فرصت و تهدید برای پلیس
اگرچه ارز دیجیتال کمتر از ۲۰ سال پیش وجود نداشت، اما ماهیت ناشناس بودن آن باعث شده تا گاهی با فعالیتهای مجرمانه، از تأمین مالی غیرقانونی گرفته تا حملات سایبری و کلاهبرداریهای ATM، مرتبط شود. با این حال، در حالی که بسیاری از این جرایم از راه دور و از طریق مکالمات تلفنی و اینترنت انجام میشود، کارشناسان شاهد افزایش تهدیدات فیزیکی مستقیم برای سرقت ارز دیجیتال بودهاند که به آن «حملات آچار» (wrench attacks) میگویند.
طبق گزارشها، حدود ۷۰ حمله آچار در سطح جهانی در سال گذشته رخ داده است، اما بسیاری از این موارد به دلیل عدم شناسایی درست توسط نیروهای انتظامی، به عنوان سرقت یا هتک حرمت منزل ثبت میشوند. این حملات، ترکیبی ترسناک از جرایم خشن و جرایم سایبری را نشان میدهند. شرکت امنیتی سایبر Certik تخمین میزند که حملات آچار در سه ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴۱ درصد افزایش یافته است، اگرچه بیشتر این حملات در اروپا مستند شدهاند.
در مقابل، تکنولوژی پشت ارزهای دیجیتال، یعنی بلاکچین، ابزاری قدرتمند در اختیار پلیس قرار میدهد. تمام تراکنشهای ارز دیجیتال در یک دفتر کل به نام بلاکچین ثبت میشوند که قابل مشاهده برای عموم است. هر حساب با یک کد منحصربهفرد به نام کلید عمومی (public key) روی بلاکچین لیست میشود. هرچند این کلید هویت مالک را فاش نمیکند، اما تنها فردی که کلید خصوصی (private key) مخصوصی دارد، میتواند به داراییها دسترسی پیدا کند.
این امر به ارز دیجیتال ظاهری ناشناس میدهد، اما بسیاری از مجرمان از این نکته غافل هستند که این موضوع هزینههایی نیز برای آنها دارد. اگر کلید عمومی بتواند به مجرم مرتبط شود، تمام تراکنشهای او قابل ردیابی خواهند بود. همانطور که سارقان اموال فیزیکی معمولاً به دنبال تخلیه سریع اموال مسروقه خود هستند، سارقان سایبری نیز میدانند که زمان محدودی دارند. این موارد به رقابتی بین نیروی انتظامی و مجرمان تبدیل میشود تا پیش از ناپدید شدن داراییها، آنها را ردیابی کنند. دادستانها اعلام کردهاند که در این پروندههای دراماتیک، مصمم به دستگیری مجرمان هستند.
