سیاتل، واشنگتن – نوین شتی، مدیر ارشد مالی سابق شرکت فناوری خردهفروشی Fabric، به جرم اختلاس ۳۵ میلیون دلار از شرکت متبوع خود و انتقال آن به یک کسبوکار جانبی در حوزه رمزارزها، به دو سال حبس در دادگاه منطقهای فدرال سیاتل محکوم شد. این حکم در حالی صادر شده که دادستانی به دنبال مجازات شدیدتری برای شتی بود.
این پرونده که با حکم هیئت منصفه در نوامبر گذشته و پس از یک محاکمه ۹ روزه به نتیجه رسید، شامل چهار فقره جرم کلاهبرداری اینترنتی بود. قاضی تانا لین در جلسه رسیدگی به پرونده، اقدامات شتی را عامل اختلال جدی در فعالیتهای شرکت و منجر به از دست رفتن شغل ۶۰ نفر دانست و تأکید کرد که او با پولی که متعلق به خودش نبوده، بازی کرده است. دادستانی در ابتدا درخواست مجازات ۹ ساله را مطرح کرده بود، اما در نهایت حکم دو سال زندان و پرداخت بیش از ۳۵ میلیون دلار غرامت صادر شد.
کلاهبرداری برنامهریزی شده با وعده بازدهی بالا
نوین شتی در مارس ۲۰۲۱ به عنوان مدیر ارشد مالی به شرکت Fabric پیوست. این استارتاپ که توسط مدیران سابق آمازون هدایت میشد، در آن زمان ۴۳ میلیون دلار سرمایه جذب کرده بود. شتی نقشی کلیدی در تدوین سیاستهای سرمایهگذاری محافظهکارانه برای این وجوه ایفا کرد. با این حال، تنها چهار ماه پس از پیوستن او، Fabric موفق به جذب ۱۰۰ میلیون دلار دیگر و در فوریه ۲۰۲۲ نیز دور تأمین مالی سری C به ارزش ۱۴۰ میلیون دلار شد که ارزشگذاری شرکت را به ۱.۵ میلیارد دلار رساند.
دادستانی اعلام کرد که شتی در اوایل سال ۲۰۲۲، بدون مجوز، وجوه هنگفتی را به کسبوکار رمزارزی خود با نام HighTower Treasury منتقل کرده است. وی با وجود تدوین سیاستهای سفت و سخت برای سرمایهگذاری کمریسک، به طور مخفیانه این مبالغ را به پلتفرمهای مالی غیرمتمرکز (DeFi) با بازدهی بالا، که وعده سود ۲۰ درصدی را میدادند، هدایت کرده بود.
انگیزههای مالی و پیامدهای فاجعهبار
طرح شتی این بود که سود حاصل از سرمایهگذاری در حوزه رمزارزها را پس از کسر ۶ درصد بهرهای که قرار بود به کارفرمای خود پرداخت کند، به جیب بزند. در ماه اول، او و یکی از شرکای خود حدود ۱۳۳ هزار دلار سود کسب کردند. اما این موفقیت کوتاه مدت بود و تا ماه مه ۲۰۲۲، سرمایهگذاریهای او در بازار پرنوسان رمزارزها به شدت سقوط کرد و تقریباً تمام ۳۵ میلیون دلار سرمایه شرکت را از بین برد.
پس از اعتراف شتی به همکاران خود، وی از سمت خود اخراج شد و شرکت Fabric بلافاصله موضوع را به اداره تحقیقات فدرال (FBI) گزارش داد. شتی در ماه مه ۲۰۲۳ با کیفرخواست رسمی مواجه شد و در نهایت، دادگاه حکم نهایی را صادر کرد.
تحلیل تأثیرات اقتصادی و اعتمادسازی در دنیای فناوری
این حادثه ابعاد تازهای از ریسکهای پنهان در سرمایهگذاریهای حوزه فناوری مالی و رمزارزها را آشکار میسازد. اتکای بیش از حد به بازدهیهای وسوسهانگیز در بازارهای غیرمتمرکز، حتی توسط مدیران مالی باتجربه، میتواند پیامدهای ویرانگری داشته باشد. محکومیت نوین شتی نه تنها ضربه مالی شدیدی به شرکت Fabric وارد کرد، بلکه اعتماد سرمایهگذاران و کارکنان را نیز خدشهدار نمود.
شرکتهای فعال در حوزه فناوری، بهویژه استارتاپهایی که در مراحل رشد خود به شدت به سرمایهگذاری خارجی متکی هستند، باید چارچوبهای نظارتی و کنترلی داخلی خود را به طور مستمر بازبینی و تقویت کنند. نیاز به شفافیت کامل در تراکنشهای مالی و ایجاد سازوکارهای قوی برای جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی، بیش از پیش احساس میشود. این اتفاق تلخ، درس مهمی برای کل اکوسیستم استارتاپی و سرمایهگذاری در بخش فناوری و رمزارزها خواهد بود.