مشخصات فنی قطعات و لوازم جانبی اندوسکوپ صنعتی
پروبها و کابلهای دیداری (Probes and Video Cables)
پروبها هسته مرکزی قابلیت بازرسی اندوسکوپهای صنعتی را تشکیل میدهند. مشخصات فنی آنها شامل قطر، طول، جهتگیری دید، و نوع سنسور تصویربرداری است. قطرهای رایج از ۲ میلیمتر تا ۸ میلیمتر متغیر بوده و طول کابلها میتواند از ۱.۵ متر تا ۳۰ متر یا بیشتر برای کاربردهای خاص برسد. پروبها میتوانند دارای دید مستقیم (۰ درجه)، جانبی (۹۰ درجه) یا ترکیبی از هر دو باشند. سنسورهای CMOS و CCD با رزولوشنهای مختلف (مانند VGA، HD، Full HD) برای ثبت تصاویر با وضوح بالا به کار میروند. قابلیت مفصلی (Articulation) پروبها، که معمولاً به صورت ۲-جهته یا ۴-جهته با زاویه خمش حداکثر تا ۲۲۰ درجه ارائه میشود، امکان ناوبری در مسیرهای پیچیده را فراهم میسازد. مواد پوششدهنده پروبها اغلب از بافت تنگستن، استنلس استیل یا PVC مقاوم در برابر سایش، روغن و مواد شیمیایی ساخته میشوند.
سیستمهای روشنایی (Lighting Systems)
روشنایی کافی برای بازرسی دقیق در محیطهای تاریک ضروری است. اندوسکوپهای صنعتی معمولاً از منابع نوری LED پرقدرت یا سیستمهای فیبر نوری خارجی بهره میبرند. LEDهای تعبیهشده در نوک پروب با تنظیم شدت نور، تصویری واضح از ناحیه بازرسی ارائه میدهند. توان روشنایی بر حسب لوکس یا لومن اندازهگیری میشود و قابلیت تنظیم دیجیتالی برای جلوگیری از اشباع نوری (Overexposure) در سطوح بازتابنده بسیار مهم است. برخی سیستمها امکان تنظیم دمای رنگ نور را نیز فراهم میکنند که میتواند برای تشخیص جزئیات خاص مفید باشد.
واحد کنترل و نمایشگرها (Control Units and Displays)
واحد کنترل شامل پردازنده تصویر، کنترلرهای ناوبری پروب و رابط کاربری است. نمایشگرها معمولاً از نوع LCD یا OLED با اندازههای ۵ تا ۸ اینچ و رزولوشنهای بالا (مثلاً ۸۰۰x۶۰۰ تا ۱۹۲۰x۱۰۸۰ پیکسل) هستند که تصاویر زنده و ضبطشده را نمایش میدهند. قابلیتهای لمسی و ضد آب بودن (استاندارد IPX) از ویژگیهای مهم در محیطهای صنعتی محسوب میشوند. پورتهای خروجی مانند HDMI، USB و کارتهای حافظه (SD/SDHC/SSD) برای انتقال داده و اتصال به تجهیزات جانبی ضروری هستند.
ابزارهای بازیابی و اندازهگیری (Retrieval and Measurement Tools)
برای برخی کاربردها، ابزارهای جانبی مانند چنگالهای بازیابی (Grabbers)، آهنرباها (Magnets) و قلابها (Hooks) برای برداشتن اشیاء خارجی از نواحی غیرقابل دسترس مورد نیاز است. این ابزارها معمولاً به صورت ماژولار و قابل اتصال به نوک پروب یا کانال کاری (Working Channel) طراحی میشوند. قابلیتهای اندازهگیری مانند اندازهگیری سهبعدی (3D Measurement) یا استریوسکوپیک، از طریق نرمافزارهای داخلی دستگاه یا ابزارهای نوری خاص، امکان تعیین ابعاد عیوب و ترکها را با دقت بالا (مثلاً ۰.۱ میلیمتر) فراهم میسازند.
باتریها و ماژولهای قدرت (Batteries and Power Modules)
اکثر اندوسکوپهای صنعتی قابل حمل از باتریهای لیتیوم-یون (Li-ion) با ظرفیت بالا (معمولاً ۳۰۰۰mAh تا ۶۰۰۰mAh) بهره میبرند که زمان کارکرد مداوم را از ۲ تا ۸ ساعت فراهم میکنند. ولتاژهای رایج ۱۲ یا ۱۴.۴ ولت است. شارژرهای سریع و قابلیت تعویض باتری در محل (Hot-Swappable) برای به حداقل رساندن زمان توقف عملیات، از نکات کلیدی هستند. مقاومت باتریها در برابر نوسانات دما و رطوبت برای پایداری در محیطهای صنعتی اهمیت دارد.
نرمافزارها و گزینههای ذخیرهسازی (Software and Storage Options)
نرمافزارهای تعبیهشده در اندوسکوپها امکانات ضبط عکس و ویدئو، حاشیهنویسی، اندازهگیری، و تولید گزارش را فراهم میکنند. قابلیتهای پیشرفتهتر شامل پردازش تصویر، بهبود کنتراست و فیلترهای نویز هستند. ذخیرهسازی دادهها معمولاً بر روی کارتهای SD/SDHC با ظرفیتهای ۱۶ گیگابایت تا ۲۵۶ گیگابایت یا حافظه داخلی SSD انجام میشود. پشتیبانی از فرمتهای استاندارد تصویر (JPEG، PNG) و ویدئو (MP4، AVI) برای سازگاری با سیستمهای گزارشدهی خارجی ضروری است.