مشخصات فنی شلنگ گاز
انواع شلنگ گاز بر اساس جنس
شلنگهای گاز در بازار با متریالهای مختلفی عرضه میشوند که هر کدام ویژگیها و کاربردهای خاص خود را دارند. شلنگهای لاستیکی رایجترین نوع برای مصارف خانگی هستند. این شلنگها انعطافپذیری بالایی دارند و نصب آنها آسان است. با این حال، مقاومت آنها در برابر حرارت مستقیم، سایش و اشعه فرابنفش (UV) محدود است و با گذشت زمان دچار خشکی و ترکخوردگی میشوند که نیازمند بازرسی و تعویض منظم است.
شلنگهای استیل انعطافپذیر (خرطومی استیل) از جنس فولاد ضد زنگ با روکش PVC یا بدون روکش، گزینه دیگری هستند که مقاومت بسیار بالاتری در برابر حرارت، فشار و خوردگی دارند. این شلنگها عمر طولانیتری داشته و برای محیطهایی با دمای بالا یا فشار گاز بیشتر (مانند پکیجها و آبگرمکنهای دیواری) مناسبترند. اگرچه انعطافپذیری کمتری نسبت به نوع لاستیکی دارند، اما ایمنی و دوام آنها برتری قابل توجهی دارد. شلنگهای کامپوزیت نیز با لایههای مختلف از مواد پلیمری و تقویتکننده برای کاربردهای خاص صنعتی و تحمل شرایط سخت طراحی میشوند.
قطر و طول شلنگ
قطر داخلی شلنگ گاز یکی از مهمترین فاکتورهاست که مستقیماً بر میزان دبی گاز و عملکرد دستگاه مصرفکننده تاثیر میگذارد. انتخاب قطر نامناسب میتواند منجر به کاهش فشار گاز و کارکرد ناقص دستگاه شود. قطر باید با توجه به نوع و توان حرارتی دستگاه (مثلاً اجاق گاز، بخاری، آبگرمکن) و طول مسیر لولهکشی انتخاب شود. طول شلنگ نیز باید به گونهای باشد که نه خیلی کوتاه باشد که تحت کشش قرار گیرد و نه بیش از حد بلند که باعث پیچخوردگی یا ایجاد خطر شود. طول استاندارد برای مصارف خانگی معمولاً بین ۱ تا ۱.۵ متر توصیه میشود.
فشار کاری و دمای عملیاتی
هر شلنگ گاز دارای مشخصات فنی برای فشار کاری (Working Pressure) و فشار ترکیدگی (Burst Pressure) است. فشار کاری حداکثر فشاری است که شلنگ میتواند به طور مداوم تحمل کند، در حالی که فشار ترکیدگی، نقطهای است که شلنگ دچار پارگی میشود. شلنگ انتخابی باید دارای فشار کاری حداقل برابر یا بالاتر از فشار گاز در خط لوله باشد تا ایمنی تضمین شود. محدوده دمای عملیاتی نیز نشاندهنده بازهای از دما است که شلنگ میتواند بدون از دست دادن خواص فیزیکی خود کار کند. این مشخصات باید با شرایط محیطی محل نصب هماهنگ باشد.
استانداردها و اتصالات
یکی از حیاتیترین جنبهها در انتخاب شلنگ گاز، وجود علامت استاندارد ملی ایران (ISIRI) یا استانداردهای بینالمللی معتبر (مانند EN) است. این استانداردها نشاندهنده کیفیت ساخت، آزمونهای ایمنی و مطابقت با الزامات فنی هستند. استفاده از شلنگهای فاقد استاندارد میتواند خطرات جانی و مالی جبرانناپذیری به دنبال داشته باشد. اتصالات شلنگ نیز باید از مواد مقاوم (مانند برنج یا استیل) ساخته شده و با نوع شیر گاز و ورودی دستگاه مصرفکننده کاملاً سازگار باشند. اتصالات نباید دارای هرگونه نشتی باشند و باید با بستهای مناسب و محکم نصب گردند. بازرسی دورهای اتصالات برای اطمینان از عدم فرسودگی یا شل شدگی ضروری است تا ایمنی سیستم گازرسانی تضمین شود.