بررسی جامع ملزومات سنگ رومیزی: انواع، کاربردها و نگهداری
انواع ملزومات سنگ رومیزی و کاربردهای آنها
ملزومات سنگ رومیزی طیف گستردهای از ابزارها و قطعات را شامل میشود که هر یک نقش حیاتی در بهینهسازی فرآیندهای سنگزنی و پرداخت دارند. درک صحیح انواع و کاربردهای آنها برای هر صنعتگر یا کاربری که با این دستگاهها سروکار دارد، ضروری است.
سنگهای ساب رومیزی (Grinding Wheels)
مهمترین جزء، خود سنگ ساب است. این سنگها بر اساس جنس مواد ساینده و مشبندی (Grit Size) دستهبندی میشوند:
- اکسید آلومینیوم (Aluminum Oxide): رایجترین نوع برای فولادهای کربنی، فولادهای آلیاژی و چدن. در رنگهای خاکستری و سفید موجود است. سنگهای اکسید آلومینیوم قهوهای (Brown Aluminum Oxide) برای کارهای عمومی و سنگهای اکسید آلومینیوم سفید (White Aluminum Oxide) برای تیزکاری ابزارهای برش که نیاز به حرارت کمتر دارند، ایدهآل هستند.
- کاربید سیلیکون (Silicon Carbide): سختتر و شکنندهتر از اکسید آلومینیوم، مناسب برای مواد سخت و شکننده مانند چدن، برنز، آلومینیوم، سنگ، سرامیک و تنگستن کارباید. این سنگها معمولاً به رنگ سبز یا مشکی هستند.
- سنگهای الماس (Diamond Grinding Wheels): برای سختترین مواد مانند تنگستن کارباید، سرامیکهای پیشرفته و شیشهها استفاده میشوند. این سنگها گرانقیمت هستند اما دقت و عمر بالایی دارند.
مشبندی سنگها از درشت (مانند 36 یا 46 برای حذف سریع مواد) تا متوسط (مانند 60 یا 80 برای تیزکاری و فرمدهی) و ریز (مانند 100 یا 120 برای پرداخت نهایی و ایجاد لبههای بسیار تیز) متغیر است.
ابزارهای فرمدهی و تمیزکاری سنگ (Wheel Dressers)
حفظ شکل هندسی و سطح برنده سنگ ساب برای عملکرد بهینه و جلوگیری از تولید حرارت بیش از حد ضروری است. ابزارهای Dresser برای این منظور به کار میروند:
- Dresser تک نقطهای الماس (Single-Point Diamond Dressers): برای فرمدهی دقیق و تمیزکاری سنگهای اکسید آلومینیوم و کاربید سیلیکون. الماس به دلیل سختی فوقالعادهاش، به راحتی مواد ساینده را از سطح سنگ جدا میکند.
- Dresser چند نقطهای (Multi-Point Diamond Dressers): برای فرمدهی سریعتر و سطوح وسیعتر.
- Dresser چرخ دندهای (Star Wheel Dressers): برای بازسازی سریع سطح سنگهای درشتکار و پاک کردن برادههای فلزی.
استفاده منظم از Dresser باعث میشود سنگ همواره تیز و متعادل بماند و از لرزش و ناهمواری در حین کار جلوگیری شود.
پایهها و نگهدارندهها (Stands and Work Rests)
یک پایه محکم و بدون لرزش برای دستگاه سنگ رومیزی، ایمنی و دقت کار را به شدت افزایش میدهد. همچنین، نگهدارندههای قابل تنظیم (Work Rests) به کاربر این امکان را میدهند که قطعه کار را در زاویه صحیح و با ثبات کامل در برابر سنگ نگه دارد، که برای تیزکاری دقیق ابزار بسیار حیاتی است. برخی مدلها دارای گونیامتر (Goniometer) برای تنظیم زاویه دقیق هستند.
محافظها و ایمنی (Guards and Safety Equipment)
ایمنی در کار با سنگ رومیزی حرف اول را میزند. محافظهای جرقه و چشمبندهای شفاف که در بسیاری از دستگاهها تعبیه شدهاند، برای جلوگیری از پرتاب ذرات به سمت صورت کاربر ضروری هستند. استفاده از عینک ایمنی یا شیلد محافظ صورت در کنار دستکشهای مناسب نیز قویاً توصیه میشود. همچنین، بررسی دورهای اتصالات و اطمینان از عدم ترک خوردگی سنگ قبل از هر بار استفاده، از حوادث جدی جلوگیری میکند.
نگهداری صحیح ملزومات
برای افزایش طول عمر ملزومات و دستگاه سنگ رومیزی، نگهداری صحیح آنها اهمیت دارد. سنگهای ساب باید تمیز و عاری از هرگونه آلودگی باشند و پس از هر بار استفاده، با Dresser تمیز شوند. نگهداری در محیط خشک و دور از رطوبت از فرسایش و تغییر شکل آنها جلوگیری میکند. بررسی منظم پیچها، مهرهها و بلبرینگهای دستگاه نیز برای حفظ عملکرد بهینه ضروری است. عدم رعایت این نکات میتواند منجر به عملکرد ضعیف، آسیب به قطعه کار و حتی خطرات جانی شود.