ایالات متحده آمریکا در آستانه دستیابی به توافقی چارچوبمند با فیلیپین برای ایجاد یک منطقه امنیتی اقتصادی قرار دارد. این خبر که توسط یکی از مقامات ارشد اقتصادی آمریکا اعلام شده، نشاندهنده شتاب رو به رشد در گسترش اتحاد زنجیره تامین فناوری تحت عنوان «پکس سیلیکا» (Pax Silica) است. جیکوب هلبرگ، معاون وزیر امور خارجه آمریکا در امور اقتصادی، اظهار داشت که دو کشور ظرف دو سال آینده فرصت دارند تا جزئیات این تفاهمنامه را که در ماه آوریل امضا شده، نهایی کنند. این توافق، فیلیپین را به پانزدهمین کشوری تبدیل میکند که به این برنامه پیوسته است.
برنامه «پکس سیلیکا» با هدف حفاظت از کل زنجیره تامین فناوری، از معادن حیاتی و تولید پیشرفته گرفته تا زیرساختهای محاسباتی و داده، طراحی شده است. هلبرگ با اشاره به شتاب چشمگیر این اتحاد، پیشبینی کرد که تعداد اعضا تا پایان ماه آینده به شانزده کشور افزایش یابد. این تحولات اقتصادی در شرایطی رخ میدهد که آمریکا تلاش دارد وابستگی خود را به چین در بخشهای حساس فناوری کاهش دهد و با ایجاد شبکهای از شرکای قابل اعتماد، ثبات زنجیره تامین جهانی را تضمین کند.
چشمانداز منطقه امنیتی اقتصادی
معاون وزیر امور خارجه آمریکا در امور اقتصادی، تاکید کرد که ایالات متحده و فیلیپین به زودی بر سر چارچوب بلندمدت منطقه امنیتی اقتصادی به توافق خواهند رسید. او افزود: «فشار عظیمی پشت این موضوع وجود دارد.» این منطقه امنیتی اقتصادی قرار است دربرگیرنده فعالیتهای اقتصادی و صنعتی خاصی باشد که اولویتهای هر دو کشور را در بخشهای کلیدی فناوری تامین کند. هلبرگ در مصاحبهای با رویترز بیان داشت که هر دو طرف، اولویتهای صنعتی بخشی را برای انواع فعالیتهای اقتصادی در این منطقه تعیین خواهند کرد.
این توافق در ماه آوریل، فیلیپین را به عنوان سیزدهمین عضو «پکس سیلیکا» معرفی کرد. این برنامه که با هفت عضو بنیانگذار در سپتامبر گذشته آغاز به کار کرد، اکنون با رشد سریع خود به ۱۵ عضو رسیده است. هلبرگ پیشبینی کرد که تا پایان ماه آینده، این تعداد به ۱۶ عضو افزایش یابد، زیرا احتمال پیوستن یک یا دو عضو دیگر در چهار هفته آینده وجود دارد. این گسترش سریع، نشاندهنده اهمیت روزافزون همکاریهای بینالمللی در حوزه فناوری و تامین امنیت زنجیرههای حیاتی آن است.
جزئیات توافق و چالشهای پیش رو
با وجود پیشبرد چارچوب این توافق توسط واشنگتن، فیلیپین هنوز با درخواست آمریکا برای اعطای مصونیت دیپلماتیک به منطقه برنامهریزی شده صنعتی موافقت نکرده است. این موضوع توسط رئیس سازمان توسعه فیلیپین در تاریخ ۱۸ مه به بلومبرگ اعلام شد. هلبرگ در تاریخ ۱۸ مه از سایت پیشنهادی ۱۶۲۰ هکتاری در شهر نیو کلارک، در شمال پایتخت فیلیپین، بازدید کرد. او در این بازدید با نمایندگان بیش از دوازده شرکت آمریکایی از جمله 8VC، Agility Robotics، Joby Aviation و Valar Atomics همراه بود. 
یانگ لیو، رئیس فاکسکان، بزرگترین تولیدکننده قراردادی الکترونیک در جهان، نیز در میان این هیئت حضور داشت، همانطور که در تصویری که در شبکه اجتماعی X منتشر شد، دیده میشد. هلبرگ به رویترز گفت که اگرچه این پروژه در مراحل اولیه قرار دارد، اما سطح علاقه از سوی شرکتهای حاضر و سایر شرکتهای آمریکایی بسیار بالا است. این سطح از علاقه، پتانسیل بالای این منطقه را برای جذب سرمایهگذاری و فناوریهای پیشرفته نشان میدهد.
اهمیت استراتژیک و همکاریهای منطقهای
هلبرگ این سخنان را در اجلاس ATX در سنگاپور بیان کرد، جایی که او با وزرای دیجیتال گروه منطقهای یازده عضوی آسه آن، انجمن ملل آسیای جنوب شرقی، دیدار و گفتگو کرد. او اشاره کرد که با مقامات سنگاپور و «تعداد دیگری» در مورد فرصتهای موجود در بخش معادن و لجستیک به بحث و تبادل نظر پرداخته است. این گفتگوها نشاندهنده تلاش آمریکا برای تقویت همکاریهای اقتصادی و امنیتی در منطقه وسیعتر آسیا، فراتر از توافق دوجانبه با فیلیپین است.
حضور شرکتهای بزرگ فناوری و تولیدی مانند فاکسکان و شرکتهای فعال در حوزه رباتیک و حملونقل هوایی، بر اهمیت استراتژیک این منطقه تاکید دارد. ایجاد یک زنجیره تامین امن و انعطافپذیر، امروزه برای پایداری اقتصاد جهانی حیاتی است. «پکس سیلیکا» و توافقات مرتبط با آن، بخشی از استراتژی گستردهتر آمریکا برای مقابله با چالشهای ژئوپلیتیکی و اقتصادی ناشی از تمرکز بیش از حد تولید در یک کشور خاص است. 
تحلیل تاثیر
توافق پیشنهادی بین آمریکا و فیلیپین برای ایجاد منطقه امنیتی اقتصادی، پیامدهای قابل توجهی برای اقتصاد جهانی و به خصوص برای زنجیرههای تامین فناوری دارد. این اقدام میتواند به تنوعبخشی منابع تولید و کاهش ریسکهای ناشی از تنشهای ژئوپلیتیکی کمک کند. همچنین، این توافق فرصتهای سرمایهگذاری جدیدی را برای شرکتهای بینالمللی در فیلیپین فراهم میآورد و به توسعه اقتصادی این کشور کمک شایانی خواهد کرد. از سوی دیگر، این منطقه میتواند به پایگاهی استراتژیک برای حضور بیشتر آمریکا در منطقه اقیانوس آرام و هند تبدیل شود و توازن قدرت در منطقه را تحت تاثیر قرار دهد.
